Collocada a sa periferia de sa tzitade de Sassari, in sa chi unu tempus fiat abertu sartu, sa crèsia s'incrarat subra de un'ampru piatza·las, cale s'atzedet de unu longu viale chi fiancheggia las murat de s'oliveto de su cunventu.
Sa fundatzione de sa crèsia e de s'abbadia de sas Benedetinas a issa atacada, segundu cantu testimòniat su "Libellus Judicum Turritanorum", diat andare collocada intre su 1065 e su 1082, durante su giuigadu de Mariano I de Lacon Gunale. De s'edifìtziu romànicu abarrant petzi sos primos duos òrdines inferiores de su campanile, òpera de maestranze ativas in s'ìsula in su sèculu XIII, e unos cantos tretos de s'àula mononavata.
Cara a sa fine de su sèculu XVI aiant comintzadu sos traballos de ristruturatzione de su cumplessu, oramai coladu a sa gestione de sos Minores Frantziscanos giai de sa metade de su sèculu pretzedente. Si fiant concruidos intro su 1641, istende a sa data influida subra de s'architrave de sa ghenna de intrada a su chiostru. Ma giai in antis fiant istados realizadas de sas mudas a sa crèsia, cumintzande dae s'annanta in su 1473-75 de sa capella de sa Madonna de sas Gràtzias (sa prima a N), segundu sa traditzione pesada de sighida a s'acatamentu miraculosu de su bultu de sa Vèrgine, durante una prèiga tenta dae intre Bernardino de Feltre in su piatza·las antale s'edifìtziu. Cara a sa metade de su '500 fiant istados fraigadas sas àteras duas capellas laterales. Sa ristruturatzione de su Seschentos, responsàbile de s'aspetu atuale de s'edifìtziu, si fiat concruidu a sa fine de su sèculu cun s'acontzu de sa fatzada, gràtzias a sas lassas de su cagliaritano Antonio Mereu.
Subra de s'ùnica navada de sa crèsia s'incrarant tres capellas laterales de diversas dimensiones, totus subra de su chirru O de s'edifìtziu; subra de s'àteru chirru, difatis est adossadu su chi fiat s'antigu monastèriu, oe impreadu a ricòveru pro sèneghes. Sa capella de sa Madonna de sas Gràtzias est cugugiada dae una bia a crusiera frunida de gemma pendula subra de cale est isculpida una Madonna cun Pipiu; bi s'atzedet mediante un'arcu ogivale sorretto de pilastros polistili, culminanti in capitellos isculpidos cun figuras sacras, de gustu gòticu-catalanu. In s'acontzu de su sèculu XVII la si fiat creschidu cun unu vanu de forma retangulare, cugugiadu dae bia a vela, e cun unu àteru bortadu a carrada chi acasàgiat un'altare marmòreu. Sas àteras duas capellas subra de su matessi ladu, a fundu retangulare, tenent de pare a pare cobertura a carrada e a crusiera. Una de bator capellas s'aberit in su presbitèriu subra de su chirru E de s'edifìtziu, cugugiada dae una bia lunettata, e acasàgiat un'altare de linna de su Seschentos chi cuntenet una de sas istàtuas de sa Vèrgine prus antigas de s'ìsula.
S'originària cobertura a capriate de linna de s'àula in su 1672 fiat istadu sostituida cun una bia a carrada lunettata. Una cantoria est ricavada subra s'atrio de intrada.
Sa fatzada de sa crèsia est partzida in manera orizontale in duos òrdines de una curnisa e in manera verticale de bator aiais paradu. In sas tres setziones gasi chi resurtant s'aberint in s'ala bassa tres arcadas, de cales cudda tzentrale cun sa burrada de intrada, e in s'ala arta, chi currispondet a sa cantoria de s'internu, tres ventanas retangulares, duas de sas cales timpanate. Subra s'arcada de intrada agatat postu s'istemma de su Mereu, finantziadore de s'acontzu de sa fatzada, decoradu cun motivos fitomorfi de istampu tardomanieristico. Su coronamentu est semitzircolare, comente a in sa crèsia tataresa de Gesùs e Maria (oe Santa Caterina).
Istòria de sos istùdios
Sa crèsia est ogetu de una sintètica ischeda in su volùmene de Francesca Segni Pulvirenti e Aldo Sari subra de s'architetura tardogòtica e de influssu de su Rinaschimentu (1994) e est analizada in manera cumprida in su de Marisa Porcu Gaias subra de s'istòria urbanìstica e architetònica de Sassari (1996).
Bibliografia
R. Salinas, "S'evolutzione de s'architetura in Sardigna in su Seschentos", in Studios Sardi, XVI, 1958-59; C. Maltesu, "Insistèntzia de motivos arcàicos intre su XVI e su sèculu XVIII in Sardigna", in Studios Sardi, XVII, 1959-61;
V. Mòvida, Architeturas tataresas, Sassari, Gallizzi, 1988;
R. Coroneo, Architetura romànica de sa metade de su Milli a su primu '300. Nùgoro, Ilisso, 1993, ischeda 110;
F. Segni Pulvirenti - A. Sari, Architetura tardogòtica e de influssu de su Rinaschimentu. Nùgoro, Ilisso, 1994, ischedas 27, 83;
M. Porcu Gaias, Sassari. Istòria architetònica e urbanìstica de sas orìgines a su '600, Nùgoro, Ilisso, 1996;
A. Sari, "Sa crèsia e su cunventu de San Pietro de Silki in su panorama architetònicu tataresu", in San Pietro de Silki, Sassari, 1998.
Tipologia Contenuti:
Architetura religiosa
Provincia: Tàtari
Comune: Sassari
Macro Area Territoriale: Nord Sardegna
CAP: 07100
Indirizzo: piazza San Pietro, s.n.c.
Aggiornamento
Dove si trova
Immagini
Risultati 2 di 124884
Visualizza Tutti
Commenti