Su monumentu pesat subra de sa pitica altura de preda niedda de "Su Pranu", pagu a tesu de su nuraghe cumplessu "Conca Ischit Cresia".
Sa tumba de gigantes Ischit Dom 'e S'Orcu est unu de sos monumentos nuràgicos mègius cunservados. Fraigada subra de una lèbiu torro a pesare de su terrinu, est de su tipu cun fronte a esedra a filari. Su corpus tombale, absidato, dispostu longu s'asse SI-NO, est longu m 15,20. S'òpera murària est costituida dae blocos de basalto de mèdias dimensiones bene traballados e dispostos a filari regulares. In unos cantos puntos de sa muratura s'osservat s'impreu de zeppe de allettamento. S'esedra, in discretu istadu de cunservatzione finas a sos annos '40 de su Noighentos, s'ammustrat oe in parte restaurada dae un'interventu de riprìstinu curadu dae sa Soprintendenza Archeologia de Casteddu, aende·si rèndidu netzessàriu a càusa de sa ruinosa derrota de unos cantos blocos de su prospetu. Sa particularidade de custa esedra (m 18,00 de amprura), de s'andamentu curvilineo e marginada in orìgine de unu bancone sedile de cale residuano pagos rastros, derivat de su fatu chi sos blocos chi assentant sos tres filari de base presentant dimensiones inferioras respetu a sos chi costituint sos filari superiores. Una lèbia risega, presente in s'ala superiora de su blocu tzentrale de su chimbe unu filare, faghet supònnere chi lu bloco mancante de su ses unu filare poderet èssere centinato. S'intrada a su monumentu (m 1,00 de larghesa), orientadu a SI, s'aberit a su tzentru de s'esedra e est iscumpassadu dae robustu architrave signadu a su tzentru de una profunda carpidura. Deretu a pustis de s'intrada est presente, subra de sa manca, unu nicchione sopraelevato chi mesurat m 1,50 x 0,80 x 1,10 de artària. S'òpera murària de sa càmera funerària, de fundu retangulare (m 10,00 x 1,25 de larghesa) e setzione a ogiva tronca (m 2,50 de artària), est costituida dae blocos parallelepipedi de dimensiones inferioras in sos filari de base - rinzeppati pro regularizare sos pranos de apògiu - aggettanti e dispostos a filari regulares. Su muru de testada est dada dae un'ùnica lastra infissa a gurteddu.
Lu fosso stratigrafico at postu in evidèntzia unu letu de piticos còdulos, subra de su cale giacevano sos restos a cantos de sos asciugàrios funeràrios costituidos prevalentemente de repertos tzeràmicos atribuìbiles a su Brunzu Mèdiu (sèculu XVI a.C.). Sa bogadura de s'acciottolato at postu in evidèntzia unu pìgiu de terra e piticas pedras de sa grussesa de 20 tzentìmetros. Custu pìgiu livellaiat sa prataforma de lastre chi funge de base de apògiu a sa tumba. A s'in subra de tale lastricadu est istadu possìbile documentare rastros de carbones. S'est ipotizadu chi, subra de sa base de cantu cumproadu in s'iscavu de anàlogos monumentos, sa càmera funerària poderet cuntènnere finas a treghentas depositziones, acumuladas in manera progressiva in sos tempos sutzessivos a sa fàbricu suo. A dolu mannu, no est istadu atzapadu calicunu frammentu òsseu. Sende chi sa pràtica de s'interru colletivu paret siat bènnida prus pagu a su cumintzu de s'I millènniu a.C., sa tumba Dom'e S'Orcu, fiat bènnidu impreada – gasi comente testimòniant unu frammentu de ciotola cun un'iscrita in caràteres neopunici e sos restos de tzeràmicas fines de mensas de època republicana e romana, fintzas durante sa dominatzione cartaginesa e romana. Su rinvenimentu de monedas sabàudas de su sèculu XVIII faghent supònnere chi partinde dae cudda data s'interru siat istada inclùdida in una chirra de ricòveru de sos ovinos chi paschiant subra de s'altura.

Istòria de sos iscavos
Su monumentu est istadu fossadu dae U. Badas.

Bibliografia
A. Moravetti, Sas tumbas e s'ideologia funerària, in AA.VV., Sa Tziviltade Nuràgica, Milanu 1990, p. 145, figg. 163-164;
U. Badas, Dom'e S'Orcu in Pran'e Siddi, in G. Serreli-D. Vaca (a cura de), Aspetos de su megalitismu preistòricu, Partiolla 2001, pp. 13-15.

Comente arribbare
Dae Casteddu o Sassari, si sighit sa SS 131 finas a Sàrdara, a su km 53,000; si protzedit pro Forru, duncas pro Biddanoa Forru (una tzircunvallatzione èvitat de rugrare su paisu), Lunamatrona e in fines bìviu pro Sueddi. A belle 950 m de su bìviu, pagu in antis de intrare a paisu, si lassat su caminu printzipale e si bortat a manca in sa tzircunvallatzione chi èvitat su tzentru abitadu. Si protzedit pròpiu pro km 3,6, duncas si bortat a dereta in su caminu, cun fundu dae tzimentu, chi s'addentra in sa "Giara de Siddi" e chi si cursat pro belle 2,5 Km, finas a rasentare s'àrea archeològica.