Cuartu Sant'Aleni est sa de tres tzitade de sa Sardigna, a pustis de Casteddu e Tàtari, e tenet totu sas caraterìsticas de unu tzentru urbanu de mèdia mannària. S'orìgine de sa denominatzione de sa crèsia de Santa Maria de Cepola derivat de unu topònimu declinadu in manera vària e atestadu in sos documentos antigos. In su giardinu a inghìriu a sa crèsia sunt ricoverados manufatos de època romana, recuperados in logu.
Sa crèsia "sancte Marie de Sapullo" fiat istada donada in su 1089 de Gonario-Salusio II de Lacon-Gunale, soberanu de Casteddu, a sos mòngios vittorini de Marsìllia e est atestada intre sos possedimentos issoro finas a su 1218. Cun probabilidade pesada intre su XI e su sèculu XII, si presentat oe cumpromìtida dae graes acontzos chi nd'alterant s'aèrgiu originale.
S'impiantu est in àula ùnica, in pedra calcàrea segada in contzas de pezzatura mèdia e manna; sa cobertura est de linna. De sa crèsia originària abarrat petzi s'àbside e una parte de su costàgiu S, in su cale s'aberit unu portale. Su pranu de camminamento est torradu a pesare respetu a s'impiantu romànicu: custu at causadu una reduida de s'ispàtziu in s'àbside; bi s'aberit una monofora posca murada.
In sos muros si cunservant rastros de pintados murales de difìtzile interpretatzione e datatzione.
Istòria de sos istùdios
Intre sas primas tzitas s'annovera sa boghe "Quarto" (1847) de Vittorio Angius, in su "Ditzionàriu" de su Casalis. A su 1988 data sa monografia de Ida Nche fàghere subra de su patrimòniu artìsticu de Cuartu Sant'Aleni. Si signalat in fines sa sintètica ischeda de Roberto Coroneo (1993).
Bibliografia
V. Angius, "Quarto", in G. Casalis, Ditzionàriu geogràficu istòricu-istatìsticu-cummertziale de sos Istados de S.M. su Re de Sardigna, XVI, Torinu, G. Maspero, 1847, pp. 27-52;
I. Nche fàghere, Cuartu Sant'Aleni. Arte religiosa de su Medioevu a s'Otighentos, Casteddu, Stef, 1988, pp. 37-50;
G. Struglia, sos de I nùmenes de logu de su territòriu de Cuartu Sant'Aleni. Acrarimentu-Guida, Cuartu Sant'Aleni, Prestampa, 1992, p. 172;
R. Coroneo, Architetura romànica de sa metade de su Milli a su primu '300, Nùgoro, Ilisso, 1993, ischeda 43;
R. Coroneo, Aiat pedidu romànicas de sa Sardigna. Itinerari turìsticu-culturales, Casteddu, AV, 2005, p. 94;
I. Nche fàghere, "Crèsia de Santa Maria de Cepola - Cuartu Sant'Aleni", in sas de I prendas de s'architetura religiosa. Istòria, restàuros e arredos de s'istile romànicu a cuddu clàssicu, a cura de N. Rujos-S. Meloni, Partiolla, Gràfica de su Parteolla, 2005.
Tipologia Contenuti:
Architetura religiosa
Provincia: Casteddu
Comune: Quartu Sant'Elena
Macro Area Territoriale: Sud Sardigna
CAP: 09045
Indirizzo: via Santa Maria, s.n.c.
Aggiornamento
Dove si trova
Immagini
Video
Commenti