Làcana, Parcu de su Casteddu de sos Aymerich

Parcu de su Casteddu de sos Aymerich. Foto de Marta Cincotti, 2025, de Catàlogu BBCC

Su Parcu de su Casteddu de sos Aymerich costituit unu de sos prus aia estèndidu giardinos istòricos de sa Sardigna, cun una superfìtzie de unos 22 ètaros chi unit cumponentes naturalìsticos e testimonias istòricas. S'impiantu, aviadu in su sèculu XIX de su marchesu Ignazio Aymerich, fundet s'òrdine formale de su giardinu a s'italiana cun un'àrea manna a beru boscata cun prevalèntzia de laru e èlighe, arrichida dae genias esòticas introduidas in s'Otighentos e de essèntzias tìpicas de su paisàgiu mediterràneu. Sa creatzione sua si còllocat in su clima romànticu e collezionistico de s'Otighentos, cando sa progetatzione de sos giardinos tiraiat a fùndere ammajos naturalìsticos, isperimentatzione botànica e memòria istòrica. Su parcu s'isvilupat subra de su chi bessat otzidentale de s'abitadu de Làcana, adatende·si a s'andamentu collinare e articulende·si in terratzos, pendii e valloncelli chi favorint sa formatzione de microambienti diversificados. Su sistema de àndalas e abertinos s'atritzat cun cursos de abba, tzascadas e laghetti chi creant ambientes diversificados, avalorende sas peculiaridades idrogeologiche de su giassu. Dominante subra de su rilievu, su casteddu medievale in ruina rapresentat su fulcro visivu e simbòlicu de su cumplessu, mentras in sas àreas inferioras s'isvilupant zonas de interessu botànicu chi acasàgiant àrbores monumentales e unu ricu patrimòniu floristico, nòdidu pro sa presèntzia de numerosas orchideas ispontàneas. Sa cumbinatzione de architetura, vegetatzione e paisàgiu ìdricu rendet su parcu un'unicum in s'istòria de su giardinismo sardu, oe tuteladu e destinadu a funtziones culturales, ricreativas e didàticas.

Aspetos de interessu
Su Parcu de su Casteddu Aymerich rapresentat unu de sos prus significativos esèmpios de giardinu istòricu de su Otighentos in Sardigna, unit elementos naturales e istòricos in una cumpositzione de forte impatu iscenogràficu. Sa sutzessione de tzascadas, laghetti e ruscelli creat efetos visivos e sonoros chi acumpàngiant su visitadore longu sos percursos ombreggiati. Sos belvedere naturales e sos puntos de pàsida aberint iscortzet subra de sa badde de su Sarcidanu e subra de s'abitadu de Làcana, generende un'intrèveru intre ambientes regortos e ampras bistas panoràmicas. S'insertada de esemplares arbòreos monumentales e esòticos, in cuntrastu cun sa vegetatzione autòctona, annòditat sa dimensione iscenogràfica de su giardinu romànticu-de su Otighentos, mentras sos rùderes de su casteddu medievale, istupende subra de sa tzima pedrosa, rapresentant su fulcro visivu e simbòlicu de s'intreu cumplessu.

Bibliografia e sitografia
F. Fois, Castelli della Sardegna medioevale. Cinisello Balsamo, Silvana, 1992.
Giardini e parchi storici della Sardegna, testi di M. Ballero e A. Soddu Pirellas. Nuoro, Ilisso, 2023
Guida al parco Aymerich di Laconi: 1993. Nuoro, Regione Autonoma della Sardegna, Azienda forestale demaniale, 1993.
G. Murru, Il castello medioevale di Laconi, in L'eredità del Sarcidano e della Barbagia di Seulo: patrimonio di conoscenze e di vita. Cagliari, 2001.
G. Murru, Il castello di Laconi: studi e ricerche, in Roccas: aspetti del sistema di fortificazione in Sardegna: atti degli incontri sui castelli in Sardegna (2002) dell'Arxiu de Tradicions. Oristano, 2003.
Parco e Castello Aymerich, in Italian Botanical Heritage.
G. Serreli, Tutti i castelli dei quattro regni, in "Darwin. Quaderni", n. 1 (luglio-agosto 2006), pp. 104-109.
A. Soddu Pirellas – M. Ballero, Giardini storici di Sardegna. Ortacesus, Sandhi, 2012.