Bìroro, Tumba de gigantes de Lassia

Sa tumba de gigantes est situada in curtzesa de Bìroro, a sos pees de sa cadena de su Màrghine, in sa Sardigna tzentru-setentrionale.
Su monumentu, orientadu longu s'asse NO/SI, cun intrada a SI, presentat unu corpus retangulare absidato (longària m 15,90; larghesa m 4,60) cun passadissu funeràriu internu. De s'antale esedra (fritza m 5,60; arcu 15 m) si cunservat petzi in ala s'ala manca.
Su paramentu muràriu esternu de su corpus tombale est realizadu cun lastrones de notèvoles dimensiones infissi a gurteddu (10 in su chirru NO e 5 in cuddu SI), mentras unu solu blocu sagomato a lìnia corcovada costituit sa terminazione absidata posteriore de s'interru. Grandu lastrones lados si subraponent in sas fiancadas e deviant cobèrrere de su totu su corpus de sa tumba chi assumiat gasi sa forma de una chiglia de nave bortulada.
Sa càmera funerària tenet fundu retangulare (longària m 13,24; larghesa m 1,05/1,25; artària m 2,30/2.05) e setzione a forma de trapètziu: sos muros sunt realizadas subraponende a sos ortostati de base massos dispostos subra de filari orizontales e aggettanti.
Costituint una raridade, in s'àmbitu de sas tumbas de gigantes, sas duas còpias de nitzas, in manera lèbia torradas a pesare dae su pamentu, chi s'afrontant in curtzesa de s'intrada de sa càmera funerària; tenent fundu e setzione a forma de trapètziu (larghesa m 0,75 min. - 0,95 max.; artària m 0,75-0,90; profundidade m 1,10) e sunt formadas dae chimbe lastre in perfeta connessione. Fiant cun probabilidade vanos de apògiu de ofertas fùnebres, mancari non faghet a esclùdere chi serbirent pro depositziones segundàrias distintas.
Non si tenet noa de materiales bènnidos de sa tumba.

Istòria de sos iscavos
Sa tumba est signalada in bibliografia sin de sos annos sessanta de su sèculu coladu.

Bibliografia
G. Lilliu, Sa tziviltade de sos Sardi de su neolìticu a s'edade de sos nuraghes, Torinu, FIAS, 1963, pp. 220, 270;
A. Moravetti, "Bìroro, Nùgoro. Tumba de gigantes de Lassia o Noazza", in Sos Sardi. Sa Sardigna de su paleolìticu a s'edade romana, a cura de E. Arnati, Milanu, Jaca Book, 1984, pp. 194-195;
A. Moravetti, Chircas archeològicas in su Màrghine-Planargia. Su Màrghine - Monumentos, Ala prima. Sassari, C. Delfino, 1998 (Sardigna archeològica. Studios e monumentos; 5);
A. Moravetti, Chircas archeològicas in su Màrghine-Planargia. Sa Planargia – Anàlisi e monumentos, Ala segunda. Sassari, C. Delfino, 2000 (Sardigna archeològica. Studios e monumentos; 5).

Comente arribbare
Essire dae Bìroro e protzedire subra de su caminu provintziale pro Borore pro pagas chentinas de metros; s'acumprida a dereta subra de su betzu caminu chi giughet a s'istatzione ferruviària: a pustis de unos 300 metros, subra de sa manca, s'agatat sa tumba, situada, a ridosso de su caminu e signalada dae unu cartellu turìsticu.