Lotzorai, Necròpoli de Tracucu, Genna 'e Intrinadas, Fund 'e Monte

Sa necròpoli est situada in un'àrea de aspros rilievos granìticos e folta magra mediterrànea, no a largu de su riu Palmaera.
Su cumplessu s'assentat de 25 ipogeos divididos in 2 grupos distintos: 9 tumbas s'agatant subra de su rilievu N de Genna 'e Intrinadas; 15 in su chi bessat S de su montigru de Tracucu-Lotzorai. Un'ipogeu s'aberit isoladu in localidade Su Tancau-Ischit Murta- Lotzorai.
Sas domus de su primu grupu, su de Genna 'e Intrinadas (in su territòriu de su comunu de Lotzorai), sunt fossadas subra de muros verticales espostas in gènere cara a E. Sas intradas a sos ipogeos s'aberint a livellu de s'atuale pranu de sartu.
Sas tumbas de su segundu grupu, su de Tracucu, s'aberint in su chi bessat granìticu espostu a S-SI, a una cuota de 72,7 m. s.l.m..
Suta de s'aspetu planimètricu, sa majore ala de custos interros est de tipu simpre meda e de modestas dimensiones (m 1,59 x 0,64/2,40 x 0,82 de artària mèdia): pro su prus monotzellulares, prus raramente a duos o tres vanos, pretzèdidos dae unu breve atrio a forma de trapètziu o subrettangolare. Cuddas bicellulari, in nùmeru de 5 e assetiadas de pare a pare un'in localidade Su Tancau-Ischit Murta, un'a Genna Intrinas e tres a Tracucu, presentant totus un'isvilupu planimètricu a projetzione longitudinale.
Sos vanos presentant in prevalèntzia unu profilu de fundu tzirculare. Sas bòvedas sunt belle semper còncavos. Sos muros sunt fintzas issas curvilinee e sos àngulos sunt semper retundados. Subra de sos muros de unos cantos ipogeos sunt rapresentadas in rilievos de sas lesene.
Sos portellos de intrada a sas tumbas, in manera fine sagomati, presentant a bortas curnisas in rilievu. Sos muros de intrada sunt in unos cantos casos decoradas cun tulas lunadas.
A s'internu de un'ipogeu sunt istados atzapados unos cantos frammentos tzeràmicos de cultura Otieri: de particulare interessu unu frammentu de ciotola emisfèrica decorada cun bandas orizontales, intzisiones verticales e festones pendentes.

Istòria de sos istùdios
Sas necròpolis sunt cumpresas in una publicatzione de su 1990

Bibliografia
Progetu sos nuraghes: reconnoschimentu archeològicu in Ogliastra, Barbagia, Sarcidano. 1: Su territòriu, Milanu, Cunsòrtziu Archeosystem, 1990, pp. 51-54.
C. Nieddu, "Necròpoli de Fund'e Mònti", in C. Nieddu (a cura de) Sitos archeològicos de Ogliastra, Tortuelie 2006, pp. 42-43.

Comente arribbare
Dae Tortuelie s'essit subra de sa SS 125, a N de sa tzitadina, pro andare diretamente a Lotzorai. Dae custu paisu s'imbocca sa SP 56 pro Talana e, a pustis de pagos chilòmetros, sos cartellos turìsticos signalant su situ archeològicu.