Cùllieri, Parcu de s'ex Seminàriu Pontifìtziu

Parcu de s'ex Seminàriu Pontifìtziu. Foto de Angela Nieddu, 2025, de Catàlogu BBCC

Su Seminàriu Pontifìtziu Regionale Sardu fiat istadu fraigadu intre su 1925 e su 1927 subra de un'àrea individuada in manera apòsita pro sa positzione sana sua, panoràmica e istratègica respetu a su tzentru abitadu de Cùllieri. Sa seberada localizzativa rispondiat a pretzisos bisòngios funtzionales e simbòlicas: isulamentu, pasu, cuntatu cun sa natura e domìniu visivu de su territòriu. Su parcu e sas àreas birdes de pertenèntzia fiant istados cuntzepidos comente a parte integrante de su cumplessu, siat pro finalidades ricreativas e formativas de sa comunidade seminariale, siat pro sa pràtica devotzionale e cuntemplativa. In su cursu de su Noighentos s'ispàtziu abertu at subidu progressivas trasformatziones e fases de partziale abbandonu, finas a sos interventos de missa in seguridade e assentu esecutados in su 2016, chi ant interessadu cursados, parapetos, muros e s'àrea de s'istàtua de su Redentore. S'àrea birde s'isvilupat prevalentemente subra de sos chi bessant collinari bighinos a s'edifìtziu, cunfigurende·si comente a sistema de ispàtzios abertos articulados, in istrinta relatzione visiva, funtzionale e simbòlica cun su manufatu architetònicu printzipale. S'àrea presentat una cunformatzione planimètrica irregulare, adatada a sa morfologia de su terrinu. S'atzedet a s'àrea birde de un'atzessu laterale a su cumplessu architetònicu. Su parcu podet èssere definidu comente a ùnicu ispàtziu birde a àrea boschiva caraterizadu dae terrazzamenti, in cale sunt insertadas gradonate, e ispàtzios abertos de pàsida. Su sistema de sos percursos rapresentat s'ossatura printzipale de s'ispàtziu abertu: issos collegant s'edifìtziu a sas àreas superioras de su parcu e a sa tzima collinare, ue est collocada s'istàtua de su Redentore. Tales percursos assument fintzas unu valore simbòlicu e devotzionale, in manera istòrica connètidu a sa presèntzia de sa Bia Crucis, sas cales firmadas sunt individuadas dae edìcolas in matones. A s'internu de su parcu sunt presentes istàtuas sìngulas e duas àreas impreadas unu tempus a campos de giogu. Sa vegetatzione de su parcu si cunfigurat prevalentemente comente a formatzione boschiva a caràtere naturale, cumposta dae genias autòctonas tìpicas de su cuntestu submediterraneo de su Montiferru. Su patrimòniu arbòreu e de mata contribuit in modu determinante a sa definitzione de su caràtere paisagìsticu de s'ispàtziu abertu, prus assimilabile a unu parcu collinare naturale chi a unu giardinu ornamentale de impiantu formale.

Aspetos de interessu
L'istruturat vegetazionale, costituida dae alberature a artu truncu e de unu sottobosco continu, afòrtiat su sentidu de continuidade paisagìstica e contribuit a integrare su cumplessu architetònicu in su cuntestu ambientale in tundu. S'ammenta de s'ispàtziu abertu assumet duncas unu caràtere de parcu collinare a prevalente arrastu naturale, in cale sos elementos antròpicos s'insertant in modu subordinadu a sa morfologia e a sa cobertura vegetale.