Bosa, Crèsia de San Giovanni a su Campusantu

S'abitadu de Bosa si tendet subra de sas ribas de su riu Timo, inerpicandosi cun sas abitatziones longu su pendio de sa punta a sa tzima de su cale fiat istadu fraigadu su casteddu de Serravalle. Su nùcleu originàriu de sa tzitade s'agataiat semper longu lu Timo, ma prus a s'internu, in su giassu de sa crèsia de San Pietro extra muros. Sa crèsia de San Giovanni a su Campusantu est assetiada in su bighinadu Ischit Costa, a sas pende·nos de sa punta de Serravalle, in unu bighinadu chi at cunservadu notèvoles rastros de su perìodu medievale.
Sa crèsia de San Giovanni a su Campusantu in sas formas atuales suas diat èssere frutu de s'ampliamentu de una crèsia prus antiga, fortzis de su sèculu XII. Oe si presentat a àula ùnica, su cale ispàtziu est movimentadu de piticas capellas in sos muros laterales. Subra de su chirru d. de sa navada sunt bènnidos a sa lughe de sos lacerti de unu tziclu pitòricu belle illeggibile, in bia ipotètica datàbile a su sèculu XIV.
S'àbside, a fundu retangulare, est sopraelevata respetu a s'àula e presentat una cobertura a carrada. Sa fatzada est essentziale, a spioventi iscumpassada dae unu piticu campanile, e presentat unu portale archiacuto modanato, sovrastato de unu rosone. Fintzas sa fatzada, comente a sos pintados in sa prima campada de sa crèsia, diat dèvere torrare a artziare a su sèculu XIV.

Istòria de sos istùdios
De sa tzitadina e de sa crèsia de San Giovanni a su Campusantu s'agatat mentovu in sa boghe "Bosa" de Vittorio Angius, in su "Ditzionàriu" curadu dae Goffredo Casalis de su 1851, sighida dae "Bosa vetus", de su 1878, de Giovanni Spano; prus reghente su volùmene "Sas crèsias de Bosa", de su 1978, cun contributos de vàrios autores, sighidu dae su traballu de Antonio Francesco Spada (2002), cun noas subra de sa crèsia.

Bibliografia
V. Angius, "Bosa", in G. Casalis, Ditzionàriu geogràficu istòricu-istatìsticu-cummertziale de sos Istados de S.M. su Re de Sardigna, II, Torinu, G. Maspero, 1834, pp. 526-541;
G. Spano, Bosa vetus, Bosa, 1878;
Sas crèsias de Bosa, Casteddu, 1978, pp. 92-93;
A.F. Ispada, Crèsias e festas de Bosa, Sestu, 2002.