Orgosolo, Nuraghe Dovilineò

Su monumentu est assetiadu subra de un'affioramento de roca granìtica (m 984 s.l.m.) cun ampru domìniu subra de sa pranura de Pratobello.
Su nuraghe, de tipu mistu, est costituidu dae una turre tzentrale cun passadissos a fùrriu a sa cale sunt istadas realizadas tres turres segundàrias. Sa turre printzipale, fraigada subra de un'affioramento de roca, presentat fundu irregulare (diam. NS m 14,50/EOm 12) e s'àrtziat pro un'artària màssima resìdua de m 12 (a S). Sa turre est costruida cun contzas granìticos squadrati dispostos subra de filari regulares. S'intrada, a forma de trapètziu (largh. m 0,80; alt. m 1,45), architravato e cun vanu de iscàrrigu, ponet in unu passadissu strombato - cun cobertura piattabandata - chi presentat subra de su chirru s. unu cunicolo subra de su cale s'aberit unu putzu (prof. m 1,50) costruidu cun filari de piticas pedras e cugugiadu a ogiva. Subra de su chirru d. s'aberit su vanu printzipale de forma ellìtica (lungh. m 2,80; largh. m 2) cun cobertura a coddu e cun nitza retangulare (m 1,20 x 0,70). Subra de su muru s. de sa càmera tzentrale s'aberit unu àteru passadissu – cun intrada sopraelevato – chi ponet in un'iscala elicoidale gradonata chi giughet a su pranu superiore. Subra de custu ùrtimu s'impostat una turre a fundu tzirculare.
A su mastio tzentrale s'agiunghent tres turres de sas cales cudda subra de su chirru SI (m 5,30 x 7,30) e cudda subra de su chirru N (m 5,20 x 5,80) sunt ingombre de materiale de derrota. Sa de tres turres subra de su ladu O (m 8 x 7,80) presentat un'isvilupu planimètricu internu cantecantu cumplessu: duos passadissos abertos subra de su chirru S (largh. m 0,45; lungh. m 3,00 - largh. m 0,50; lungh. m 2,80), cun intradas architravati, introduint in un'ùnicu vanu allongadu (m 3,70 x 3,50). Subra de su muru opostu setentrionale de sa càmera s'aberit unu àteru passadissu (lungh. m . 2,50 x m 0,60) chi versat subra de su chirru N de sa turre cun un'intrada architravato. De sa turre posta subra de su ladu O si diparte un'antemurale chi serrat un'àrea de forma regulare (m 12,50 x 9,80) antale s'intrada a su monumentu. Tutt'a inghìriu a s'edifìtziu, ma cun una densidade majore subra de su chirru SI, affiorano sos restos de numerosas cabannas, unas cantas cales de dimensiones notèvoles (diam. m 10).

Istòria de sos iscavos
Est istadu ogetu de un'interventu de iscavu giutu dae sa Soprintendenza pro sos Benes archeològicos de Sassari e Nùgoro (1984).

Bibliografia
A. De sa Marmora, Voyage en Sardaigne ou description statistique, phisique et politique de cette ile avec des recherches sur ses productions naturelles et ses antiquités, II (antiquités), Paris, A. Bertrand-Torinu, J. Buca, 1840, p. 91;
V. Angius, in G. Casalis, Ditzionàriu geogràficu istòricu-istatìsticu-cummertziale de sos Istados de S.M. su re de Sardigna, XIII, Torinu, G. Maspero, 1840, p. 240;
A. Taramelli, "Fògiu 207: Nùgoro", in Editzione archeològica de sa carta de Itàlia a su 100.000, 1, Firenze, Istitutu geogràficu militare, 1931, p. 32;
M.A. Fadda, Chida de sos benes culturales, 1975-1985: 10 annos de faina in su territòriu de sa provìntzia de Nùgoro (Nùgoro 1985), Nùgoro, Ministeru pro sos benes culturales e ambientales, Sopraintendenza archeològica pro sas Provìntzias de Sassari e Nùgoro, Ufìtziu operativu de Nùgoro, 1996, p. 61.

Comente arribbare
Essire dae Orgosolo e si dirìgere cara a sa caserma forestale de Montes; cròmpidu su bìviu pro Pratobello, s'acumprida a dereta e si sighit pro belle 3 km. Su nuraghe s'agatat subra de un'altura, in prus de unu tumbarinu a sicu, a unos 500 metros de unu nòdidu ristorante e no est visìbile de su caminu.