Mamentu de sa meighina de s'ogru (foto Silvia Imparato)

Sa meighina de s’ogru

Intre sas denumenatziones locales impreadas pro definire su ritu màgicu-religiosu contras a s'ogru malu, cussa de sa “meighina de s'ogru” est s'ùnica chi est presente a manera isparghinada in totu sas provìntzias sardas.

Sos sanadores cuntatados sunt 339, e de custos 321 sunt fèminas e 18 òmines. Cussos seguros a beru ma non cuntatados sunt belle 500. In prus, pro cumprèndere mègius s'isparghinadura de su fenòmenu, est de pònnere in contu chi sos sanadores intervistados in Pàdria ant decraradu chi in cussa bidda sos operadores chi pràticant custa terapia màgica sunt a su mancu 100: sos intervistados de Sorso nd'ant decraradu belle 200; s'assòtziu Pro Loco de Calaseta nd'at sinnaladu belle 300; in Talana “la pràticant totus”, est a nàrrere chi non b'at famìlia in ue non bi siat a su mancu unu chi ischit a la fàghere.

Cussos chi ant imparadu custa pràtica in famìlia sunt pro nùmeru canteddu prus artos de cussos chi l'ant imparada dae angenos. Su momentu de s'imparu tenet una variedade ampra de situatziones atraessu sas cales si divenit sanadores, ma pro totus sa conditzione chi non si nde podet fàghere a mancu est in antis de totu èssere reconnotos che pessone adata. Petzi pagas bortas a beru sa colada a cunditzione de sanadore b'est istada cun provas de averiguamentu o cun unu ritu meru e sìncheru. Est opinione de medas chi totus in potèntzia sunt in cunditzione de pònnere ogru malu, e si acuntesset o nono dipendet dae fatores diferentes chi istupant paris. Medas pensant chi a abarrare nòghidos est unu fenòmenu cajonadu dae su sàmbene, pro custu bi sunt pessones chi faghent parte de unu rampile familiare chi pro traditzione esèrtzitat custu influssu in manera forte e sighida. Sunt noghidores fintzas sos ogrighertzos e sos ogrigàtinos. In sa provìntzia de Casteddu de custos noghidores si narat chi tenent sa cabra in s'ogru: o sinono chi tenent s'ogru de cabra, est a nàrrere s'ogru de su dimòniu. De cada manera, cussu chi noghet est un'atu subitanu, lestru, malu a cuntrollare, che s'adòbiu de miradas, prus a pretzisu adòbiu de sas pupias.

Pro istransire chi l'apìtzighet s'ogru bi sunt paritzas fainas e una cantidade prus manna de interventos terapèuticos. Pro su chi pertenet sa terapia pro nche colare sa crisi cajonada dae s'ogru puntu, sunt istados agatados bintibator maneras diferentes de fàghere su ritu terapèuticu, maneras in ue b'est sa presèntzia, cumbinada a manera diferente, de sos elementos chi sighint: sos berbos, pregadorias che a su Babbu Nostru, s'Ave Maria, sa resadura de su Credo, a s'ispissu paris a s'impreu de trìdigu, abba, sale, ògiu, orzu, risu, pedra, corru (de mucrone, de cherbu, de boe), ogru de Santa Lughia, carbone, paperi. Pro sanare tocat de repìtere su ritu dae unu mìnimu de tres bortas a unu màssimu de noe. Pro nche resòlvere sos casos prus graves pro su prus bi fiat s'interventu de tres operadores.

Contende s'Ogiastra ebbia, e petzi in pagas biddas, s'est buscadu unu ritu terapèuticu particulare, mutidu “s'abba faulada”, in ue sa meighina de s'ogru tenet forma de “placebo” meru e sìncheru.