Logo Regione Autonoma della Sardegna
SOS BENES CULTURALES DE SA SARDIGNA
sardegnacultura  ›  argumentos  ›  fotografia  ›  sas orìgines de sa fotografia in sardigna

Sas orìgines de sa fotografia in Sardigna

Aristanis, Turre de Santu Gristolu
Aristanis, Turre de Santu Gristolu
A metade de s'Otighentos sa Sardigna, logu seberadu dae istudiosos e esploradores giai dae tempus meda, cumentzat a ammajare finas sos pionieris de sa fotografia.
S'imprenta locale de s'època, luego b'aiat dadu atentu mannu, documentende sas fatas de s'arte fotogràfica chi fiat nàschida dae pagu. Prus a notu s'"Indicatore sardo" chi su su 13 de Trìulas de su 1839, pagos meses a pustis dae cando aiant ufitzializadu s'imbentu, in sa prima pàgina aiat publicadu un'artìculu longu subra su dagheròtipu. In sos annos in fatu no aiat discuidadu de sinnalare sa lòmpida de paritzos fotògrafos, intre sos cales bi fiat su pariginu Claude Porraz, chi aiat abertu su primu laboratòriu de sa tzitade e de totu s'ìsula. Làstima chi de s'atividade de custos primos fotografos non nd'abarrat trata peruna, e nemmancu de sos chi si creet siant istados sos esperimentos resessidos de Nicéphore Niépce (dae totus apretziadu comente su babbu de sa fotografia), fatos a sa fine de su de XVIII sèculos, cando fiat acasagiadu in Casteddu comente ufitziale de s'esèrtzitu frantzesu.
Pro como, sa documentatzione fotogràfica prus antiga chi si connoschet subra sa Sardigna est cussa de baranta imprentas acumpridas dae su frantzesu Edouard Delessert, in su 1854, dae negativu calotìpicu, tiradas pro sas illustratziones de su diàriu de biàgiu "Six semaines dans l'Ile de Sardigne". Sas immàgines suas sunt piessinnadas ca sa figura umana est ausente in totu, francu pro su chi forsis est s'autoritratu suo, in fundu a unu panorama de Casteddu.
Custa ausèntzia no l'at cherta isse, comente ant naradu in medas, ma fiat cajonada dae sos tempos longos de espositzione de sos protzedimentos prus antigos, pro mèdiu de sos cales non si podiant fissare elementos in movimentu. Nessi duos iscatos iscumproant a craru custas "immàgines pantàsimas", umbras neuladas chi non sunt àteru si non su sinnu de su movimentu de sas pessones cando benint ripresas ("Oristano, Porte d'entrée", "Sassari, Porte S. Antonio"), mentras in àteru e duas si podent distìnghere sena duda duas figuras bene firmas ("Cagliari, Rue d'Jena", "Cagliari, Porta Stampaccio").

Patrimonio culturale della Sardegna